Nên tự tập yoga tại nhà hay tới trung tâm? Góc nhìn để bạn tự chọn

Có một điều thoạt nghe khá mâu thuẫn: nhiều người mới bắt đầu yoga thường được khuyên hãy tìm tới trung tâm để học cùng giáo viên có kinh nghiệm, trong khi không ít người tập lâu năm lại dành phần lớn thời gian tự tập một mình. Vậy tập yoga tại nhà tốt hơn hay ra trung tâm tốt hơn? Điều gì cũng có hai mặt, và bài viết này sẽ cùng bạn nhìn kỹ mặt lợi, mặt hại của từng lựa chọn để bạn tự rút ra câu trả lời cho riêng mình.

Trước hết cần nhớ rằng yoga không đơn thuần là một môn thể dục. Sẽ là thiếu sót nếu ta chỉ chú ý tới khía cạnh thể chất, cơ học của các tư thế. Yoga hướng tới sự hợp nhất giữa cơ thể, tinh thần và tâm trí. Vì vậy, song song với rèn luyện thể chất, các bài tập còn đưa người tập quay về với thế giới bên trong mình, thông qua việc chú tâm cảm nhận cơ thể kết hợp với hơi thở dài và sâu.

Mặt trái ít ai nói tới khi tập ở trung tâm

Khi phong trào yoga ngày càng "nóng", nhiều bài tập được thiết kế lại cho hợp thị hiếu hiện đại, và tính truyền thống phần nào bị mai một. Thử nghĩ xem, với một chuỗi tư thế chuyển động nhanh và mạnh, tâm trí bạn liệu có lúc nào rảnh rang để cảm nhận tác động của từng tư thế lên cơ thể? Nhiều khi bạn đang gồng mình giữ một tư thế nâng cao, việc hít thở đã khó, chưa nói tới chuyện hợp nhất thân và tâm.

Ngay cả khi được hướng dẫn tập chậm rãi hơn, một lớp học vài chục người vẫn dễ khiến bạn phân tâm: phải nghe hướng dẫn, chịu ảnh hưởng của người bên cạnh, hay nảy sinh ý nghĩ phải tập bằng hoặc hơn mọi người. Nếu điều bạn tìm kiếm là sự hợp nhất, yên bình bên trong như tinh thần các bậc thầy xưa hướng tới, chứ không chỉ để đổ mồ hôi và làm tư thế đẹp, thì đây là những điểm trừ đáng cân nhắc.

Nhưng "không thầy đố mày làm nên"

Dù vậy, việc tìm tới trung tâm vẫn rất đáng khuyến khích. Tập có hệ thống, được hướng dẫn cụ thể về kỹ thuật thở và cách vào tư thế sẽ giúp người mới bớt lúng túng hơn nhiều so với tự mò mẫm. Cụ thể, giáo viên sẽ:

• Chỉ cho bạn cách thực hiện tư thế ở mức độ phù hợp với thể trạng từng người.
• Giải thích lợi ích cũng như những chống chỉ định cần thiết để bạn biết mình nên tập tới đâu.
• Chỉnh sửa trực tiếp giúp bạn tập đúng định tuyến, hạn chế rủi ro chấn thương.

Một điều quan trọng nữa là tinh thần tập thể ở lớp học tạo động lực để bạn tập đều đặn. Nhiều khi mưa gió bão bùng, việc khác có thể bỏ, nhưng tới lớp yoga thì khó mà vắng, phải không?

Tự tập: chiều sâu đổi lấy kỷ luật

Tự tập một mình có thể không cho bạn đủ những lợi ích như ở trung tâm. Bù lại, nếu bạn tập chậm rãi, dồn toàn bộ sự tập trung, hòa mình vào từng chuyển động kết hợp cùng hơi thở, bạn sẽ nhận ra nhiều điều kỳ diệu bên trong. Khi lắng nghe cơ thể trong yên lặng, sự kết nối giữa thân và tâm dần hình thành. Sau mỗi buổi tập, ngoài cảm giác thoải mái về thể chất, tâm trí bạn cũng như được gột rửa khỏi những lớp bụi bặm, những xáo động và bất an dịu lại, chỉ còn sự trong lặng, bình yên.

Tuy nhiên, tự tập tại nhà cũng đi kèm rủi ro tập sai. Nếu đến với yoga trong vội vã mà chưa hiểu rõ bản chất, chưa biết cần thực hành với thái độ ra sao, bạn khó tận hưởng trọn vẹn lợi ích. Có người khi tự tập theo video cứ tập xong là căng hết cả đầu, chỉ vì để cơ thể căng thẳng trong lúc tập, lúng túng giữa việc thở bằng bụng và vào tư thế. Đó mới là lỗi nhỏ dễ sửa; đáng ngại hơn là những thói quen sai lặp lại lâu ngày, ảnh hưởng tới sức khỏe và tâm trí.

Tự tập cũng đòi hỏi bạn chủ động tìm hiểu nhiều hơn, biết lắng nghe cơ thể để phát hiện điều bất thường mà điều chỉnh, và cần khá nhiều nghị lực, bởi tập một mình dễ sinh nhàm chán, lười biếng hay nản chí.

Giải pháp: kết hợp cả hai

Mỗi người một thể trạng, một cách cảm nhận, nên hẳn sẽ tự biết mình hợp với điều nào hơn. Nếu chỉ chạy theo trào lưu thì dù tập ở đâu bạn cũng chỉ chạm tới lớp vỏ ngoài của yoga, và chấn thương là điều dễ hiểu. Ngược lại, khi biết quan tâm tới trạng thái tinh thần, bạn sẽ sớm gặt hái được sự an bình.

Cách hài hòa nhất là kết hợp cả hai: vừa tự tập tại nhà để cảm nhận sâu hơn về cơ thể, vừa tham gia lớp để được chỉnh kỹ thuật và sửa sai sót. Còn khi điều kiện không cho phép, hãy đặt việc lắng nghe cơ thể lên hàng đầu, bởi tiếng nói từ bên trong là chân thực nhất. Bạn không tôn trọng cơ thể mình thì ai sẽ thay bạn làm điều đó?

Hãy thử một lần nhìn lại lý do bạn tìm đến yoga, những gì bạn đã và đang gặt hái, cùng mục đích cuối cùng bạn hướng tới, rồi bạn sẽ có lựa chọn phù hợp hơn cho riêng mình. Namaste!

---

Bài viết được DANAVA biên tập lại. Nguồn tham khảo: yogaclubvietnam.com