Tầm quan trọng của sự im lặng trong thiền

"Im lặng là vàng" - câu nói mà nhiều người thuộc nằm lòng. Song có lẽ không phải ai cũng hiểu hết giá trị của sự im lặng, nhất là tầm quan trọng của việc thực tập im lặng trong thiền.

Vì sao chúng ta sợ im lặng?

Nhiều người ngày nay thường ngại hoặc sợ hãi sự yên lặng. Trong một cuộc trò chuyện, chỉ cần không khí rôm rả bỗng chững lại bằng một khoảng lặng, chỉ vài giây sau đã có người lên tiếng để phá vỡ. Khi ở một mình mà không có việc gì làm, ta lại mong có ai đó để nói chuyện. Dường như có những người không cho phép mình một chút khoảng lặng nào, không cho tâm được nghỉ và miệng được ngơi, trừ khi ngủ. Việc đối diện với con người thật của mình trở thành điều gì đó đáng sợ, ám ảnh.

Im lặng để trở về với chính mình

Ít ai nhận ra rằng mỗi khi im lặng là ta có cơ hội trở về với chính mình. Im lặng giúp ta quán xét nội tâm, nhìn nhận lại những gì mình làm là đúng hay sai, điều mà khi còn mải nói ta không thể nhận ra. Nhất là sau một cơn giận dữ, một cuộc cãi vã hay tranh luận, hãy dành cho mình một khoảng im lặng để trở về. Bạn sẽ nhận ra cái đúng, cái sai của mình trong tình huống vừa rồi. Về cơ bản, không có điều gì hoàn toàn đúng hay hoàn toàn sai cả.

Im lặng giúp tâm lắng lại để nhận rõ mình hơn. Và một khi tâm đã lắng, việc hành thiền cũng nhanh chóng đạt hiệu quả hơn.

Im lặng giúp nhận diện vọng tưởng

Khi thực hành im lặng, bạn sẽ dễ dàng nhận diện các vọng tưởng của mình. Tiếng nói của bản thân cùng những câu chuyện ta nghe được đều dễ làm dấy lên hàng ngàn vọng tưởng nối tiếp nhau. Nhưng khi quay về nội tâm trong những khoảnh khắc im lặng, ta nhận diện vọng tưởng dễ hơn. Nhận ra rồi, ta biết cách không bị cuốn theo chúng nữa. Dần dần, ta xóa bỏ được vọng tưởng, tìm lại bản tâm của mình. Khi đó, việc thiền định trở nên dễ dàng hơn nhiều.

Các phương pháp thiền, từ tọa thiền, nằm thiền đến thiền hành, đều không khuyên người ta nói khi thực hành. Điều đó cho thấy vai trò của im lặng trong thiền quan trọng tới mức nào.

Im lặng cả khi không ngồi thiền

Thế nhưng không phải chỉ khi hành thiền ta mới cần im lặng. Ngay cả trong đời sống thường ngày, ta cũng nên thực tập im lặng bất cứ lúc nào có thể. Như vậy là ta đang hỗ trợ cho việc thiền định, không để vọng tưởng kéo mình đi. Mỗi lần ta nói những điều không thật cần thiết là một lần khiến tâm xao động, để rồi khi ngồi thiền lại khó lắng và khó định hơn.

Vì thế, nếu không thực sự cần thiết, hãy cho miệng mình những giờ phút nghỉ ngơi và cho tâm được tĩnh lại. Bạn hãy thử thực tập im lặng và tự mình trải nghiệm những điều tuyệt vời mà nó mang lại.

Bài viết được DANAVA biên tập lại. Nguồn tham khảo: yogaclubvietnam.com